Albania i Czarnogóra: umowa zamiast EKUZ. Co daje paszport, a czego nie

Albania i Czarnogóra leżą w Europie, więc łatwo założyć, że EKUZ zadziała tam tak samo jak w Grecji czy Bułgarii. Nie zadziała: oba kraje są poza Unią i poza EFTA. Mają za to coś, czego nie mają Turcja, Egipt i Tunezja, czyli umowę z Polską o pomocy w nagłych zachorowaniach i wypadkach. Pomoc dostaniesz na podstawie paszportu. Ta umowa naprawdę się przydaje, ale ma jedną lukę, którą warto znać przed wyjazdem: nie obejmuje transportu medycznego do Polski.

EKUZ a mapa Europy

Europa i Unia Europejska to nie to samo, a EKUZ trzyma się granic Unii. Karta działa w państwach Unii, w krajach EFTA (Norwegia, Szwajcaria, Islandia, Liechtenstein) i w Zjednoczonym Królestwie. Tak opisują to NFZ i Ministerstwo Zdrowia.

Albania i Czarnogóra nie należą do żadnej z tych grup. W obu krajach karta nie daje Ci żadnych uprawnień, nawet jeśli po drodze przejeżdżasz przez kraje, w których działa bez zarzutu.

Albania utrzymuje stabilne miejsce wśród europejskich kierunków wybieranych przez Polaków, więc to pytanie wraca co sezon. Odpowiedź jest zawsze ta sama: w Albanii i Czarnogórze liczy się umowa dwustronna i Twoja polisa, nie EKUZ.

Co daje umowa dwustronna

Ministerstwo Zdrowia wymienia pięć krajów, z którymi Polska ma umowy o pomocy w nagłych zachorowaniach i wypadkach: Rosję, Bośnię i Hercegowinę, Serbię, Czarnogórę i Albanię. Pomoc udzielana jest na podstawie paszportu.

W praktyce oznacza to dwie rzeczy. Po pierwsze, umowa dotyczy sytuacji nagłych, czyli zachorowań i wypadków, a nie planowego leczenia. Po drugie, podstawą jest paszport, więc jeśli liczysz na tę pomoc, miej go przy sobie, a nie w sejfie hotelowym oddalonym o kilka godzin jazdy.

Czego umowa nie załatwi

Najważniejsza informacja z komunikatu Ministerstwa Zdrowia brzmi tak: uprawnienia z umów nie obejmują transportu medycznego do kraju. Jeśli po wypadku albo poważnym zachorowaniu trzeba będzie wrócić do Polski karetką lub samolotem z opieką medyczną, umowa tego nie pokryje. Dlatego Ministerstwo zaleca wykupienie polisy także na te kraje.

Umowa dotyczy też wyłącznie zdrowia. Nie ma nic wspólnego z bagażem, szkodami wyrządzonymi innym ani z wpłatą za wyjazd, z którego musisz zrezygnować. Te sprawy rozwiązuje tylko polisa turystyczna.

Co sprawdzić w polisie na Albanię i Czarnogórę

Polisa nie konkuruje z umową, tylko ją uzupełnia. Przy wyjeździe na Bałkany sprawdź przede wszystkim:

• Koszty leczenia. Zobacz, czy obejmują leczenie ambulatoryjne i szpitalne oraz jaką sumę przewiduje umowa. Więcej na stronie koszty leczenia za granicą.
• Transport medyczny do Polski. To dokładnie ta pozycja, której nie daje umowa dwustronna. Sprawdź, czy jest w zakresie i czy ma osobny limit.
• Assistance. Centrum alarmowe wskaże placówkę i zorganizuje pomoc. Numer zapisz offline. Zakres na stronie assistance w podróży.
• Zakres terytorialny. Upewnij się, że polisa obejmuje wszystkie kraje na trasie, a nie tylko kraj docelowy.

Trasa przez kilka krajów

Jeśli jedziesz na Bałkany z przesiadkami albo przez kilka państw po kolei, każdy odcinek może wyglądać inaczej pod względem uprawnień. W krajach Unii po drodze działa EKUZ. W Serbii czy Bośni i Hercegowinie, podobnie jak w Albanii i Czarnogórze, obowiązują umowy dwustronne na paszport, również bez transportu do Polski. Polisa turystyczna jest jedynym elementem, który może objąć całą trasę jednym zakresem, pod warunkiem że wpiszesz wszystkie kraje.

Wynajęte auto na miejscu

Jeśli planujesz wynająć auto na miejscu, pamiętaj, że polisa turystyczna dotyczy Ciebie, a nie samochodu. Zakres ochrony wynajętego auta sprawdź w umowie z wypożyczalnią, zanim ją podpiszesz. Jeśli jedziesz własnym autem, przeczytaj wpis o assistance na krótki wyjazd, bo pomoc drogowa to osobna polisa niż turystyczna.

Góry, woda i inne aktywności

Jeśli planujesz trekking, sporty wodne albo nurkowanie, sprawdź, czy polisa je obejmuje, czy potrzebujesz rozszerzenia. Szczegóły znajdziesz na stronie sport w ubezpieczeniu podróżnym.

Przy aktywnościach z innymi ludźmi przyda się też OC w życiu prywatnym, które chroni Cię, gdy przypadkiem wyrządzisz komuś szkodę. Zakres opisuję na stronie OC prywatne w podróży.

Choroby przewlekłe, alkohol, bagaż i rezygnacja

Jeśli leczysz się przewlekle, zaznacz to przy zakupie polisy. Przeczytaj też zapis OWU o zdarzeniach po alkoholu, bo umowy różnie do tego podchodzą.

Bagaż i rezygnacja to osobne decyzje. Limity bagażu i warunki zgłoszenia szkody sprawdzisz na stronie ubezpieczenie bagażu. Jeśli opłacasz nocleg albo wycieczkę z wyprzedzeniem, rozważ ochronę kosztów rezygnacji, kupowaną przy rezerwacji. Zakres na stronie rezygnacja z podróży.

Wymogi wjazdowe sprawdź w serwisie MSZ

Nie podaję tu wymogów wjazdowych do Albanii i Czarnogóry, bo mogą się zmienić. Aktualne informacje publikuje MSZ na gov.pl w serwisie „Informacje dla podróżujących”. Sprawdź kartę każdego kraju na trasie przed wyjazdem.

Lista przed wyjazdem na Bałkany

1. Przyjmij, że EKUZ w Albanii i Czarnogórze nie działa.
2. Pamiętaj, że pomoc z umowy dostaniesz na paszport i tylko w nagłych przypadkach.
3. Kup polisę z kosztami leczenia i transportem medycznym do Polski.
4. Wpisz do polisy wszystkie kraje na trasie.
5. Zapisz numer centrum alarmowego offline.
6. Sprawdź aktywności, choroby przewlekłe i zapis o alkoholu.
7. Zdecyduj o bagażu i rezygnacji.
8. Sprawdź wymogi wjazdowe w serwisie MSZ.

Składkę na konkretny wyjazd policzysz w kalkulatorze ubezpieczenia turystycznego. Porównanie z Turcją, Egiptem i Tunezją znajdziesz we wpisie gdzie nie działa EKUZ.

Źródło: formularz ubezpieczenia turystycznego - otwiera się w nowej karcie. Zakres konkretnej umowy wynika z OWU. OWU i kartę produktu (IPID) wybranego wariantu zobaczysz w kalkulatorze przed zakupem.

Najczęstsze pytania

Czy EKUZ działa w Albanii?

Nie. Albania nie należy do Unii ani do EFTA. Polska ma jednak z Albanią umowę o pomocy w nagłych zachorowaniach i wypadkach, z której korzystasz na podstawie paszportu.

Czy EKUZ działa w Czarnogórze?

Nie. Sytuacja jest taka sama jak w Albanii: karta nie działa, ale obowiązuje umowa dwustronna o pomocy w nagłych przypadkach na podstawie paszportu.

Czy umowa pokryje mój powrót do Polski po wypadku?

Nie. Ministerstwo Zdrowia wprost zaznacza, że uprawnienia z umów nie obejmują transportu medycznego do kraju. Tę pozycję może pokryć tylko polisa turystyczna.

Skoro jest umowa, czy polisa jest w ogóle potrzebna?

Ministerstwo Zdrowia zaleca polisę mimo umowy. Umowa nie obejmuje transportu do Polski i dotyczy tylko zdrowia, więc nie chroni bagażu, szkód wyrządzonych innym ani wpłat za wyjazd.

Jadę przez Serbię i Bośnię. Jak to wygląda po drodze?

Z Serbią oraz z Bośnią i Hercegowiną Polska też ma umowy o pomocy w nagłych przypadkach na paszport, bez transportu do kraju. W krajach Unii na trasie działa EKUZ. Polisa powinna obejmować wszystkie kraje, przez które jedziesz.

Jakie dokumenty są potrzebne do wjazdu?

Sprawdź to w serwisie MSZ „Informacje dla podróżujących” na gov.pl, w karcie każdego kraju na trasie. Tam znajdziesz aktualne informacje.

Jedziesz na Bałkany?

Jeśli chcesz sprawdzić, czy Twoja polisa uzupełnia umowę dwustronną tam, gdzie trzeba, zadzwoń pod +48 697 433 120 albo napisz na WhatsApp. Odbieram codziennie 08:00–22:00. Rozmawiam online albo spotykam się w Bytomiu i okolicy, więcej na stronie doradca ubezpieczeniowy w Bytomiu. Ogólne odpowiedzi znajdziesz w sekcji najczęstszych pytań.